يكشنبه ۲۲ آذر ۱۳۸۳ - سال دوازدهم - شماره ۳۵۷۹ - Dec 12, 2004
چالش جهاني با ايدئولوژي آمريكايي
جورج بوش، هفت ماه پيش كه طرح «خاورميانه بزرگ» را به صورت رسمي در اجلاس كشورهاي صنعتي در سي آيلند مطرح كرد، اميدوار بود اين طرح با استقبال گسترده روبه رو شود. واكنش هاي اوليه و موافقت مقدماتي سران كشورهاي صنعتي با طرح اين موضوع در مذاكرات آينده، اين اميدواري بوش را بيشتر كرد. اما در هفت ماهي كه در نهايت به اجلاس ديروز رباط منتهي شد، آمريكايي ها دريافتند كه راه پيش روي آنها چندان هموار نيست. طرح خاورميانه بزرگ برآمده از آرزوهاي ايدئولوژيك نومحافظه كاران آمريكايي به ويژه پل ولفوويتز و مايكل لدين است كه معتقدند جهان راهي به جز قبول دمكراسي آمريكايي ندارد و رهبران كاخ سفيد براي تحقق اين هدف مي بايست از همه امكانات خود حتي يورش نظامي به ديگر كشورها استفاده كنند. به اعتقاد بسياري از تحليلگران سياسي، جنگ عراق محصول همين ايدئولوژي بود و بوش تحت تاثير و حتي شايد اجبار نومحافظه كاران به عراق لشكركشي كرد. اما تحولاتي كه در يك سال گذشته در جنگ عراق رخ داد و تاثيري كه اين جنگ بر روابط آمريكا با متحدان اروپايي گذاشت و همچنين افزايش بدگماني به انگيزه هاي آمريكا در ميان كشورهاي خاورميانه، در ميان رهبران آمريكا ترديدهاي جدي درباره نتيجه طرح خاورميانه بزرگ ايجاد كرده است.
كالين پاول وزير خارجه آمريكا ديروز در آغاز اجلاس رباط درباره اين طرح گفت اصلاحات سياسي و اقتصادي در خاورميانه ضرورت انكارناپذير است. اين اظهارات درحالي بيان شد كه كشورهاي اصلي خاورميانه ازجمله متحدان سنتي آمريكا (عربستان و مصر) صريحا گفته اند به اصلاحاتي كه از بيرون طراحي شده باشد تن نخواهند داد.
اين كشورها همچنين تاكيد كرده اند كه هرگونه تحولي در مناسبات داخلي كشورهاي خاورميانه به حل بحران فلسطين و تشكيل دولت مستقل فلسطيني بستگي دارد. تحقق اين شرط اعراب در شرايط كنوني ناممكن به نظر مي رسد ، زيرا مذاكرات خاورميانه از دو سال پيش تاكنون حتي يك قدم به جلو نگذاشته است و هنوز معلوم نيست اسرائيل و رهبري جديد فلسطين آمادگي، انگيزه و يا توانايي ازسرگيري مذاكرات را داشته باشند.
علاوه بر اينها سهم خواهي اروپا و روسيه از آمريكا، همچنان به عنوان مانعي بر سر راه طرح خاورميانه بزرگ عمل مي كند.
اروپا و روسيه باوجود آنكه به صورت اصولي با اصلاحات در خاورميانه مخالفتي ندارند، بيم آن را دارند كه در سايه اصلاحات موردنظر آمريكا، رژيم هاي وابسته به اين كشور به قدرت برسند و دامنه نفوذ آنها را در خاورميانه كاهش دهند. به همين علت با احتياط عمل مي كنند و تا به تضميني درباره منافع خود دست نيابند با آمريكا همكاري نخواهند كرد.
شايد همين موانع و بدگماني ها،  باعث شد كه كالين پاول ديروز در اظهاراتي نوميدانه، صرف تشكيل اجلاس رباط را كاميابي ارزيابي كند و بر اين نكته تاكيد ورزد كه از اجلاس رباط انتظار دستاورد مشخصي ندارد.

يادداشت
اجتماعي
اقتصادي
دانش انفورماتيك
بـورس
حوادث
خارجي
سياسي
سينما
داخلي
شهري
ورزش
صفحه آخر
همشهري ضميمه
همشهري ايرانشهر
|  اجتماعي   |   اقتصادي   |   دانش انفورماتيك   |   بـورس   |   حوادث   |   خارجي   |   سياسي   |   سينما   |  
|  داخلي   |   شهري   |   ورزش   |   يادداشت   |   صفحه آخر   |  
|   صفحه اول   |   آرشيو   |   شناسنامه   |   چاپ صفحه   |