|
تحليل اخبار خشونت عليه زنان در مطبوعات
به گزارش روابط عمومي شوراي فرهنگي _ اجتماعي زنان، طي انجام طرحي با موضوع خشونت عليه زنان كه توسط مركز اطلاعات و آمار اين شورا صورت گرفته است، اخبار و مطالب مربوط به خشونت عليه زنان مندرج در روزنامه هاي سال ۸۲ به عنوان يكي از آسيب ها و مخاطرات اجتماعي در جوامع عقب مانده، در حال رشد و پيشرفته در انواع و اشكال مختلف آن مورد تحليل و بررسي قرار گرفته است. اين پديده در جوامع بسته در قالب رنج ها و تبعيض هاي ريشه دار تاريخي متظاهر مي شود اما از آنجا كه به دليل گسترش ارتباطات، اين گونه جوامع نيز در معرض تجدد و ناگزير از شكسته شدن قالب ها و هنجارهاي غيرمعقول هستند، بالطبع موجب افزايش جنبش هاي برابري طلبي و حق طلبي در بين زنان و متقابلاً بروز نوعي مقاومت عمومي در حفظ هنجارهاي قديمي مي شود.
خانم رام پناهي مجري اين طرح خاطرنشان كرد: خشونت عليه زنان در جوامع پيشرفته غربي داراي علل ،انگيزه ها و اشكال متفاوتي است و در اين گونه جوامع تبعات گسترش زندگي ماشيني، ازبين رفتن مناسبات انساني و عاطفي، خلأ پشتوانه هاي فرهنگي و معنوي، رواج فرهنگ و بينش فردگرايانه، تزلزل و سستي بنيان خانواده، رواج فساد و بي بند و باري و سوءاستفاده هاي جنسي، ملعبه قرارگرفتن زن به عنوان كالايي تجاري- تبليغاتي و در جهت اهداف اقتصادي و سياسي، رواج خشونت به عنوان هنجار اجتماعي و به دنبال آن رواج جرم و جنايت موجب اعمال انواع خشونت و آزارهاي روحي، جسمي، خانگي و اجتماعي عليه زنان مي شود.
از سوي ديگر افزايش جنبش هاي فمنيستي و حمايت هاي جانبدارانه از زنان نوعي واكنش و عكس العمل منفي را در ميان مردان برانگيخته، به طوري كه تن ندادن زنان به نقش هاي خانوادگي و نقش هاي متقابل زناشويي همچنين عدم همزيستي مسالمت آميز اعضاي خانواده، موجب رفتارهاي جنون آميز آني در بين همسران شده، كه آمار فراوان قتل و ضرب و شتم خانگي و وسعت خشونت هاي اجتماعي در جوامع غربي بيانگر اين واقعيت تلخ است و قوانين حمايتي و تأميني سازمان ها و مراكز دولتي و غيردولتي حمايت كننده نيز نتوانسته است اين رفتارها را كنترل كرده و كاهش دهد.
در اين طرح جمعاً ۱۵۲۱ مورد خبر و مقاله (۲۰۶ مقاله و ۱۳۱۵ خبر) مربوط به خشونت عليه زنان كه در ۲۸ روزنامه منتشره در سال ۱۳۸۲ درج شده است مورد بررسي قرار گرفته كه از تعداد ۱۳۱۵ خبر مربوط به خشونت عليه زنان تعداد ۵۷۵ مورد وقايع اصلي است كه هر كدام يك حادثه يا واقعه مربوط به خشونت است و ۷۴۰ مورد بقيه تكرار همين وقايع در روزنامه هاي مختلف و يا تاريخ هاي متعدد است. يعني به طور ميانگين هر خبر ۳/۲ برابر تكرار چاپ شده است.
همچنين از مجموع ۵۷۵ واقعه مربوط به خشونت عليه زنان به عنوان يك جامعه نمونه آماري با هدف ارزيابي انواع خشونت، علل خشونت، شيوه هاي اعمال خشونت، ويژگي هاي عامل خشونت و قرباني، پراكندگي استاني و منطقه اي اين پديده، مورد بهره برداري قرار گرفت كه نتايج و يافته هاي آن به قرار زير است:
۱ _ انواع خشونت: موارد حاد و جنجالي خشونت عليه زنان بيشتر در روزنامه ها منعكس مي شود، بنابراين وقايع مربوط به قتل، آدم ربايي و اعمال خشونت به قصد سرقت و اخاذي در مرتبه اول، دوم و سوم قرار دارد و در مرتبه هاي بعدي اغفال، تجاوز به عنف، مزاحمت هاي خياباني، شكنجه و حبس، حمله و ضرب و جرح قرار دارد. به طور ميانگين هر خبر مربوط به قتل ۸/۳ بار چاپ شده است.
۲ _ تعداد خشونت هاي اجتماعي بيشتر از خشونت هاي خانگي است و ۶۴درصد موارد را به خود اختصاص داده است، لكن روزنامه ها، خشونت هاي خانگي را بيشتر مورد توجه قرار داده اند.
۳ _ بيشترين ابزار و شيوه اعمال خشونت استفاده از كارد بوده است و استفاده از شيوه خفگي در مرتبه بعدي قرار دارد.
۴ _ بيش از ۹۰ درصد از عاملين خشونت عليه زنان، مرد هستند.
۵ _ اين بررسي از نظر نسبت عامل يا قرباني نشان مي دهد، بيشترين عاملين خشونت نسبت به زنان غريبه ها بوده اند يعني كساني كه با قرباني هيچ نسبتي نداشته اند (۳۰ درصد)، در مرتبه دوم همسر قرار داشته است (۵/۲ درصد) در مراتب بعدي به ترتيب آشنا، دوست پسر، پدر، برادر، اقوام قرباني، فرزند، خواستگار و اقوام شوهر، ناپدري و نامادري و در انتها مادر قرار دارد.
۶ _ نتايج اين بررسي در مورد علل و انگيزه هاي اعمال خشونت حاكيست ضرب و جرح و قتل و اعمال خشونت عليه زنان، به دليل سرقت و اخاذي از زنان (۶۰/۱۸ درصد) به دليل اختلافات خانوادگي (۱۷ درصد) و به دليل اختلالات رواني متهم (۵ درصد) بوده است.
به طور كلي علل مربوط به مسايل و آسيب هاي اجتماعي در درجه اول قرار دارد كه خود در دو انگيزه سوءاستفاده مالي و سوءاستفاده جنسي خلاصه مي شود و در درجه دوم علل فردي و خانوادگي قرار گرفته است.
لكن وقايعي كه به علل فردي يا خانوادگي مربوط مي شود بيشتر مورد توجه روزنامه ها قرار گرفته است.
۷ _ نمونه هاي بررسي شده، به دليل سهولت دسترسي رسانه ها بر وقايع تهران و شهرهاي بزرگ بيشتر در تهران متمركز بوده است، به طوري كه ۷۲ درصد وقايع مورد بررسي به تهران اختصاص داشته و بقيه مربوط به ساير استان ها بوده است. صرف نظر از تهران استان هاي فارس، خراسان و اصفهان در رتبه اول، دوم و سوم قرار داشته اند و از استان هاي سمنان، چهارمحال و بختياري و ايلام موردي گزارش نشده است.
۸ _ در مناطق بيست و دوگانه تهران، از منطقه يك و منطقه دو به ترتيب بيشترين موارد خشونت عليه زنان گزارش شده است و منطقه بيست در مرتبه دوم قرار دارد، از منطقه دوازده تهران هيچ موردي گزارش نشده است.
|