يكشنبه ۲۲ آذر ۱۳۸۳ - سال دوازدهم - شماره - ۳۵۷۹
فرهنگسازي فرهنگسرا
025164.jpg
حدود يك سال پيش نهم ديماه سال 1382 در تقاطع خيابان هاي كارگر و جمهوري در نبش جنوب غربي اين تقاطع، در منطقه 11 شهرداري تهران و به كارفرمايي همين منطقه، بنايي به بهره برداري رسيد كه نه تنها به لحاظ كاربري داراي ويژگي هاي منحصر به فرد است، بلكه از نظر معماري نيز داراي مختصاتي حايز توجه است؛ فرهنگسراي فن آوري اطلاعات آي - تي بنايي است كه مي توان آن را متعلق به رسته اي از معماري معاصر ايران دانست، منتقدان آن را پسا مدرن تاريخي مي نامند.
اين بنا با حدود 1600 متر مربع زير بنا در 4 طبقه، به لحاظ جايگيري در نقطه اي واقع شده كه در عين داشتن ويژگي هاي مربوط به مركزيت مكاني از نظر شهري، داراي موقعيتي ايده آل از ديدگاه دسترسي است؛ قابل توجه ترين حركت معمارانه در اين بنا نماي آن است كه در يك ديد كلي سعي شده به عناصر يادمان برج آزادي نزديك شود. رنگ هاي قرمز، سفيد و فيروزه اي به عنوان سه رنگ اصلي تشكيل دهنده تركيبات رنگي بنا به ترتيب در تقارب با بافت منطقه، معماري پيش از اسلام و معماري اسلامي به كار رفته اند.
شاخص ترين قسمت نماي فرهنگسرا، ورودي آن شمال شرقي است كه به طرزي هر چند تجريدي ولي كاملا گويا ياد آور حركت رو به بالاي موجود در يادمان آزادي است؛ اين پوسته به طرزي مناسب توانسته تركيبي زيبا از رنگ فيروزه اي و سفيد را ارايه كرده، ايده اي نه چندان نو را به طرزي تاثير گذار به پختگي مناسب برساند. به عبارت بهتر ورودي كه در شكستگي 45 درجه خيابان هاي جمهوري و كارگر و با بهره گيري از همين حاشيه مناسب شكل گرفته، برگ برنده اين بناست.
در بخش هاي داخلي بنا، طراح توانسته با روش هاي ساختاري ابداعي خود استفاده از نقشينه هاي حكاكي شده روي سراميك و كاشي حداكثر سعي خود را در فرهنگي كردن فضا ها به طرزي قابل تقدير به عمل آورد.
در انتها بايد گفت روند فرهنگسرا سازي در تهران به خصوص در چند ساله اخير توانسته نوعي از معماري را مطرح سازد كه تنها با توسل به كارفرماي بخش خصوصي هرگز قابل دستيابي نبود؛ شايسته است اين روند فرهنگسازي هر چه قوي تر تداوم يابد.

بازي فن آورانه سطوح پيوسته
025158.jpg
امسال در نمايشگاه مصالح ساختماني در كنار ارايه آخرين محصولات توليد شده يا عرضه شده در بازار ساختمان ايران، آنچه بيش از همه چشم را مي نواخت فعاليت هايي بود كه طراحان غرفه هاي نمايشگاهي در ساخت سازه هايي هرچند موقت، ولي تاثيرگذار براي عرضه محصولات از خود نشان داده بودند؛ واقعيت اين است كه طراحي غرفه نمايشگاهي يكي از جالب توجه ترين بخش هاي زير مجموعه طراحي فضاي مصنوع است. غرفه مي تواند محل تجلي هنر طراح و نشان دهنده سطح دانش و بينش فرهنگي، هنري و سليقه وي باشد. در اين راستا بد نيست مروري بر يكي از اين آثار به حق بعضي غرفه هاي نمايشگاه اثري هنري بودند داشته باشيم. ... امسال در مقابل سالن بزرگ مبنا، روي سكوي ورودي سالن شاهد حضور موجود غريبي بوديم كه از دور خودنمايي مي كرد...؛ ظاهرا بناي تازه اي است كه به مجموعه بناهاي نمايشگاه اضافه شده و به منظور خاصي مثل گالري يا يك كافي شاپ طراحي شده است، اما با نزديك تر شدن به آن متوجه مي    شويم كه اين بنا نيز يك غرفه ارايه محصولات است، حال اين بار كمي فن آورانه تر با صفحه هاي كامپوزيت آلومينيومي براي نما، حتما در گوشه و كنار شهر اين نما هاي براق و فلزي را ديده ايد ! و اين غرفه اي است كه دو سه روز بعد برچيده مي  شود، چه حيف ...! در صحبتي كه با طراح غرفه و مدير شركت داشتيم رفيعي و ابريشمي علت صرف اين همه هزينه را براي يك بناي موقت چند روزه جويا شديم. كورش رفيعي، طراح درباره ايده طراحي و نگرش خود به طراحي غرفه گفت: هدف از برگزاري چنين نمايشگاه هايي در مرحله اول ارايه محصول و جذب مشتري است اما تعريف ما از طراحي غرفه چيزي بيش از اين است، از نظر ما طراحي غرفه به خصوص در زمينه ارايه محصولات ساختماني علاوه برهدف ياد شده بايد حايز ارزش هاي معمارانه نيز باشد . عرضه محصول ساختماني بيش از آنكه صرفا نمايش خود محصول باشد لازم است امكاناتي را كه آن محصول براي ساختمان و معماران طراح ساختمان به ارمغان مي  آورد معرفي كند و از آنجايي كه اين محصول در ارتباط مستقيم با پوسته ها و سطوح معمارانه است مي تواند در تعاريف تازه سطوح به ماكمك كند . دو نكته اساسي در طراحي اين غرفه مورد نظر بود؛ اول اينكه امكانات آن را معرفي كند و مساله بعدي كه از نظر من به عنوان يك معمار حايز اهميت است اين كه چه نوع معماري را مي توان با اين محصول ايجاد كرد.... بحث سطوح پيوسته از مباحث مطرح و محوري در معماري معاصر جهان است و از آنجا نشات مي گيرد كه رابطه فضايي بين درون و بيرون با زبان معمارانه جديد به حد اعلاي خود برسد. مسلما هر نظريه و بحث تازه اي در حوزه معماري نياز به ابزار و مصالح جديدي دارد كه قادر باشد آن را به منصه ظهور برساند و كمتر موردي را مي توان يافت كه مصالح سنتي پاسخگوي نيازهاي تازه باشند.... ... و اما خود غرفه، ايده اصلي طرح سطح پيوسته اي است كه در خود پيچيده و فضاي بيروني نمايشگاه را كه از ازدحام و شلوغي جمعيت لبريز شده است به درون بكشاند؛ فضاي دروني نيز در اين ميان چيزي منفك شده و منفعل نيست و در اين تعامل شركت مي  جويد... حتي اتاقي كه به منظور مذاكرات با مراجعان طراحي شده با سطوح نيمه شفاف طراحي شده و از ايده اصلي پيروي مي كند.

مدال طلا براي كالاتروا
025152.jpg
نينا شاهرخي-معمار اسپانيايي، سانتياگو كالاتروا كه سازه هاي شعر گونه اش از موزه هنر ميلواكي تا استاديوم المپيك در آتن متنوع و گسترده است، از طرف انجمن معماران آمريكا، روز دوم ماه جاري ميلادي به عنوان برگزيده مدال طلا انتخاب شدAIA . انجمن معماران آمريكا همچنين شركت معماري مورفي-جان در شيكاگو را به مديريت هلموت يان به دليل فعاليت هايش در زمينه معماري مفتخر به كسب بالاترين درجه شركت ها در شركت هاي معماري كرد.
كالاتروا، معماري كه علاوه بر معمار بودنش مهندس سازه نيز هست و شهرتش هم به دليل پل هايش و هم بناهايش است، شصت و يكمين دريافت كننده مدال طلاي AIA است كه او را در زمره افرادي چون فرنك لويد رايت و لويي كان قرار مي دهد. طرح توسعه سه ساله موزه ميلواكي كالاتروا كه ظاهري شبيه به سايه بان دارد و همانند پرهاي پرنده باز مي شود، بازديد كنندگان زيادي را از شيكاگو و اطراف آن به خود جذب كرده است.اين طرح، اولين تجربه معماري او در آمريكاست كه از مركز بورس جهاني 2 بيليون دلاري كه معمار تصور مي كرد، پيشي گرفته است. بخش خارج از زمين بنا شبيه پرنده اي عظيم الجثه است كه در سطح فضاي باز فرود آمده است.
كالاتروا پس از اعلام انتخاب شدن به وسيله AIA براي دريافت مدال طلا گفت: من تلاش خواهم كرد كه در دوره استراحت و بازنشستگي زندگيم، شايسته اين تقدير باشم.دفتر اصلي او در زوريخ است كه شعبه هايي نيز در نيويورك دارد.
مدال طلاي AIA به كساني تعلق مي گيرد كه تاثير اساسي بر تئوري يا طرح هاي معماري گذاشته باشند و كالاتروا به حق در اين گروه جاي مي گيرد، طوري كه بناها و پل هاي او پيروان زيادي در سراسر دنيا پيدا كرده اند. چيزي كه امروزه در مجموعه اي به نام كالاتروايزيشن طبقه بندي مي شود! مدال هاي AIA در يازدهم فوريه سال آينده در موزه بين المللي واشنگتن دي.سي اهدا خواهند شد. ميليون ها آمريكايي كه بازي هاي المپيك تابستان گذشته را دنبال مي كردند، سقف در حال پروازي را كه كالاتروا طراحي كرده بود در استاديوم المپيك ديده اند، اما با اين وجود شهروندان شيكاگو شانس بزرگي را براي تجربه جادوي معماري كالاتروا زمانيكه او از شركت در مسابقه پل هاي عابر پياده ساحلي شهر سر باز زد، از دست دادند.

در سوگ يك معمار
025155.jpg
بهرام هوشياريوسفي-اين روزها مصادف است با اولين سالگرد سفر ابدي مجيد احمديان تهراني، معماري كه به حق مي بايست بيشتر از اين ها از وجود او بهره مي جستيم ...
مجيد احمديان تهراني متولد 26 ارديبهشت 1323 در ايران ، ليسانس معماري خود را در سال 49 از دانشگاه كلرادو آمريكا و فوق ليسانس شهرسازي و برنامه ريزي خود را از انگلستان در سال 54 دريافت كرد. از اهم فعاليت هاي حرفه اي وي، طراحي ترمينال مشترك بين المللي فرودگاه امام خميني ره در سال 1369 و همكاري در طراحي مرحله دوم طرح نهايي ترمينال بين المللي امام و نظارت بر اجراي آن در سالهاي 74 تا 82، طرح ساختمان هاي اداري و فني در مجتمع فولاد اهواز، ساختمان دوم مخابرات تهران، طرح زيرگذر وليعصر، برج اداري - تجاري لعل، همكاري در طرح جامع دانشگاه مخابرات اصفهان، مجموعه آزمايشگاه هاي مركز تحقيقات نيرو، ساختمان اداري متن، پمپ بنزين درباكو، ساختمان اداري آب و فاضلاب بندرعباس و ده ها پروژه ديگر بوده است.
صمد ذواشتياق معمار و شهرساز همكار احمديان تهراني در مورد او مي گويد: مجيد فقط يك همكار نبود . يك دوست، يك دلسوز و يك معلم با حوصله اي تمام نشدني و صبري باور نكردني بود. هرگز من در بدترين شرايط عصباني شدنش را به ياد ندارم . فقط برافروخته مي شد و به شدت خود را كنترل مي كرد.... مجيد دوشت داشتني بود . مهربان بود و دل هيچ كسي را نشكسته بود . قدرتي عجيب در طراحي و خلاقيت داشت . كار مي كرد و ياد مي داد، چه به همكاران مهندسش و چه به همكاران نقشه كشش. تمام كساني كه با او كار مي كردند، حتما طي آن كار چيزهاي تازه اي آموخته بودند كه در طبق اخلاص مجيد بود....
به همين دلخوشيم كه يادگار هايي در عرصه معماري نام او را همواره زنده خواهند داشت.

باغ موزه معماري ايران
025161.jpg
طراحي پارك هايي كه شامل آثار معماري مهم در مقياسي كوچك تر باشند، از دير باز مورد توجه طراحان شهري قرار داشته و نمونه هاي قابل توجه آن در ساير كشور ها و علي الخصوص كشور هاي اروپايي فراوانند. شهرداري منطقه اي تهران و جهاد دانشگاهي دانشكده هنرهاي زيباي دانشگاه تهران اقدام به برنامه ريزي براي ساخت نخستين باغ موزه معماري ايران در شمال غرب تهران كرده اند.
تعداد كل آثار نمايش داده شده در باغ موزه 379 اثر است كه مجموعا در چهار بخش نمايشي به آنها پرداخته مي شود. از اين تعداد 127 بنا به صورت ماكت در بخش مركزي باغ موزه به نمايش درمي آيند. در بخش خدماتي - موزه اي مجموعه، 274 اثر با روش هاي نمايشي متنوع و مهيج ارايه مي شوند. باغ موزه معماري ايران با مساحت 37 هكتار، 7/2 درصد سطح پارك جنگلي چيتگر را اشغال مي كند. 5/64 درصد از مساحت اين مجموعه به فضاي سبز، 5/15 درصد به محوطه سازي و 21 درصد به بناها و ساختمان هاي باغ موزه اختصاص مي يابد.

شهر پياده، يك شهر خوب!
025149.jpg
دنا حسن آقايي - مكان هاي عمومي ، همواره از اساسي ترين عناصر شهرها به شمار مي رفته اندكه در آنها شيوه زندگي اجتماعي تمرين و آموخته مي شود. امروزه، كالبد فيزيكي چنين فضاهايي، ميدان هاي شهري و پياده رو ها و تجسم مجازي آن، اينترنت است. مقوله شهرسازي جديد براي مواجهه با معضلاتي كه مدرنيسم ايجاد كرده بود، مطرح شد كه در واقع نوعي بازنگري به وظيفه هايي است كه يك شهر خوب مي بايست در قبال شهروندان ايفا كند. امروزه، شهرسازي جديد، يكي از مهمترين جنبش هاي جهاني است كه هدف آن، طراحي زيستگاه هاي انساني و ايجاد امكاناتي براي گسترش زندگي جمعي، از طريق گسترش فضاهاي عمومي، استفاده از وسايل نقليه عمومي، دوچرخه سواري و ايجاد پياده راه براي گسترش فرهنگ پياده روي و ارتباط رو در رو و حسي انسان ها در سطح شهرها است. هدف از جنبش هاي اخير در طراحي شهرها ، بيش از هر چيز ،ايجاد زيستگاه هايي است كه در آن ها انسان مقياس همه چيز است. اين شهرهاي انساني، با دارابودن شبكه هاي گذرگاهي بدون خودرو، با عنوان شهرهاي پياده شناخته مي شوند....

ساختمان و كامپيوتر
025146.jpg
در آخرين شماره ماهنامه ساختمان و كامپيوتر كه به تعاملات بين شهرسازي، معماري، صنعت ساختمان و مباحث رايانه اي اختصاص دارد مي خوانيم: لزوم آسيب پذيري لرزه اي ساختمان هاي موجود در شهر تهران، كيفيت هواي داخل ساختمان، ساختمان عظيم هزاره سوم، نظام ساخت و ساز شهري در تهران و آثار آن در حوزه ترافيك،  ترافيك تهران در چنبره مشكلات شهري، معماري مدرن - تجهيزات مدرن، گفت وگو با سعيد كارگر، سيستم هاي نوين ساختماني، بازاريابي حلقه مفقود صنعت كاشي و سراميك ايران، همزيستي سنت و مدرنيته- نگاهي به ساختمان جديد موزه هنر دانشگاه ميشيگان، موزه هاي مجازي، هارموني در معماري، پيش درآمدي بر معماري براي صنايع ايران، معرفي انستيتو مصالح ساختماني دانشكده فني دانشگاه تهران، معرفي روش طراحي بر اساس عمر مفيد سازه هاي بتن آرمه در مناطق دريايي و... .ساختمان كامپيوتر كه پنجمين شماره از آن منتشر مي شود، طي دو شماره اخير خود با رويكردي گسترده به مباحث معماري و شهرسازي در جلب مخاطبان اين حوزه نيز موفق بوده است.

زيبـاشـهر
ايرانشهر
تهرانشهر
خبرسازان
دخل و خرج
طهرانشهر
محيط زيست
|  ايرانشهر  |  تهرانشهر  |  خبرسازان   |  دخل و خرج  |  زيبـاشـهر  |  طهرانشهر  |  محيط زيست  |  
|   صفحه اول   |   آرشيو   |   چاپ صفحه   |