ورود به بازار ال.ان.جي بسيار سياسي، سخت و فني بوده و براي توفيق در آن بايد از فرمول هايي پيروي كرد. بر اين اساس تضمين بازار ال.ان.جي براي دوره ۲۵ الي ۳۰ ساله موفقيت مهمي براي دستيابي به بازار است
علي ابراهيمي
دستيابي به بازارهاي فروش ال. ان.جي از دغدغه هاي مسئولين نفت و گاز كشورمان محسوب مي شود. حضور فعال قطر به عنوان يكي از همسايگان ايران در بازار جهاني ال. ان. جي اين دغدغه و ضرورت توجه جدي براي بهره برداري و فروش گاز مايع كشورمان را دوچندان ساخته است. در اين راستا مقامات كشورمان دو راهكار انتقال گاز از طريق خط لوله ايران _ پاكستان _ هند و انعقاد قرارداد فروش ال.ان. جي به هند و مشاركت اين كشور در توسعه يكي از سه ميدان نفتي «جفير» ، «آزادگان شمالي» و «يادآوران» را در كنار ساير اقدامات دنبال مي كنند كه در صورت نهايي شدن قرارداد فروش ال. ان .جي به هند از يك سو بازار تضمين شده اي براي ال. ان. جي و حضور كشورمان در بازار جهاني فراهم شده و از سوي ديگر زمينه توسعه ميادين نفتي ايران با مشاركت هندي ها فراهم خواهد شد و به تعبير مدير طرح هاي توسعه شركت ملي نفت كشورمان اين قرارداد نوعي «دوبله خواستن» از طرف كشورمان را هدف قرار داده است.
با سيد مهدي حسيني قائم مقام شركت ملي نفت ايران و مدير طرح هاي توسعه شركت ملي نفت كشورمان پيرامون چالش هاي پيش روي احداث خط لوله گاز ايران _ پاكستان _ هند، انعقاد قرارداد فروش ال.ان.جي و مشاركت هندي ها در توسعه ميادين نفتي كشورمان به گفت وگو نشستيم
* ايران چه اهدافي را از احداث خط لوله گاز پاكستان -هند با توجه به چالش هاي پيش روي تحقق آن دنبال مي كند؟
- براي صادرات گاز آنچه برنامه ريزي شده بر اين مبنا است كه بازارهاي هدفي را كه شانس جذب گاز صادراتي كشورمان را داشته و در دهه هاي آتي بيشترين تقاضاي گاز را خواهند داشت در نظر گرفته و با تعيين اين بازارهاي هدف در اين زمينه كار مي كنيم. يكي از اين بازارهاي هدف در آسيا است كه اصولا بازار بهتري از نظر قيمت حتي در نفت نسبت به بازارهاي غربي دارد و اين مسئله را مد نظر قرار داده ايم. در بازارهاي آسيايي نيز بازارهايي را كه از نظر تاريخي رشد بيشتري به لحاظ تقاضاي گاز داشته و در آينده نيز پيش بيني مي شود كه اين بازارها بيشترين تقاضا را دارند مورد توجه قرار داديم؛اين بازارها شامل بازار كشورهاي چين، هند، كره و ژاپن مي باشد كه بازارهاي اصلي و هدف ما را تشكيل مي دهند و در زمينه تك تك اين بازارها مشغول فعاليت هستيم. بازار هند يكي از بازارهاي هدف مد نظر كشورمان براي فروش گاز است. براي ورود به اين بازار ابتدا روش انتقال گاز كشورمان به كشور هند از طريق خط لوله را مورد توجه قرار داديم كه به دليل فاصله نه چندان زيادي كه با كشور پاكستان و از طريق اين كشور با ساحل غربي هند داريم، معتقديم بازار اين دو كشور و خصوصا شمال غرب هند از جمله بازارهاي خيلي خوب براي انتقال گاز از طريق خط لوله است و بدين منظور دسترسي به اين بازار از طريق خط لوله مورد توجه قرار گرفت. از مدت ها پيش در زمينه احداث اين خط لوله بين سه كشور ايران، هند و پاكستان بحث هايي صورت گرفته و اخيرا به لحاظ تحولات مثبت سياسي بين دو كشور هند و پاكستان شاهد نتايج مطلوبي براي اجرايي شدن احداث اين خط لوله هستيم، گرچه هنوز نمي توان گفت كه دقيقا چه زماني كار احداث اين خط لوله آغاز مي شود، چرا كه هنوز نيز تنش هاي سياسي بين اين دو كشور وجود دارد. همچنين در نظر گرفتن و ايجاد مكانيزم ها و تضمين هاي امنيتي براي اين خط لوله به طوري كه هر دو كشور درگير اين موضوع باشند را نيز دنبال كرده ايم و مذاكراتي نيز در اين زمينه صورت گرفته كه مي توان گفت اكنون وضع نسبتا خوبي را در مقايسه با سال هاي قبل براي احداث اين خط لوله داشته و فكر مي كنيم اين خط لوله كه زماني از آن به عنوان خط لوله صلح و دوستي نام برده مي شد، احداث و راه اندازي خواهد شد. منافع اين خط لوله براي هر سه كشور ايران، هند و پاكستان غيرقابل انكار است. هند به عنوان مصرف كننده اي بزرگ مي تواند گاز مورد نياز خود را از طريق اين خط لوله دريافت كند كه طبيعتا از ال.ان.جي ارزانتر تمام خواهد شد. پاكستان نيز مي تواند ضمن اشباع بازار خود به گاز از ترانزيت نيز استفاده نموده تا اين موضوع منبع درآمدي براي اين كشور باشد. از سوي ديگر اين خط لوله براي كشورمان نيز به عنوان صادركننده گاز مطلوب خواهد بود. خط لوله مذكور به نحوي است كه هر سه طرف درگير احداث آن مي توانند از آن منتفع شوند، با اين اوصاف دليلي وجود ندارد تا اين كار صورت نگيرد. عمده ترين مانع در اين مسير ملاحظات سياسي بين هند و پاكستان بوده كه اكنون در فضاي بهتري در حال بررسي مي باشد و با مذاكراتي كه بين اين دو كشور در جريان است و همچنين مذاكراتي كه كشورمان براي احداث اين خط لوله با دو كشور داشته، اكنون فضاي بهتري براي تحقق اين امر در حال شكل گيري است.
* براي دسترسي به بازار هند چه ضرورت هايي براي صدور ال.ان .جي به اين كشور احساس مي شود؟
- موضوع ديگر حائز اهميت براي ما دسترسي به بازار هند خصوصا در سواحل شرقي و جاهايي است كه امكان انتقال گاز از طريق خط لوله وجود ندارد كه در اين زمينه صادرات ال.ان.جي مورد توجه قرار گرفته است.
كشورمان در حال حاضر ۳طرح ال.ان.جي را در دست اقدام دارد كه با اجراي اين طرح ها ظرفيت توليد ال.ان.جي ايران در چند سال آينده ابتدا به حدود ۱۸ ميليون تن و نهايتا به ۳۴ ميليون تن در سال خواهد رسيد. كه اين رقم، رقم قابل توجهي است و بايد براي جذب آن در بازار تمهيداتي انديشيده شود. براي ورود به جرگه صادركنندگان ال.ان.جي ناگزير به دستيابي به بازارها هستيم و طبيعتا كشور هند يكي از بازارهاي مورد توجه ماست. در اين زمينه نيز از مدتي پيش مذاكراتي براي صدور ال ان جي به اين كشور در جريان است و در آخرين دور مذاكرات صورت گرفته نيز قائم مقام وزير نفت هند به كشورمان سفر كرده و مذاكراتي در سطح معاون وزير نفت، شركت گاز ايران و در رابطه با مسايل ديگر با شركت مهندسي و توسعه نفت كشورمان انجام شده است. روند انعقاد اين قرارداد به شكلي است كه كشورمان در مقابل تضمين مقدار مشخصي از بازار به عنوان نمونه ۵ الي ۱۰ ميليون تن يا هر ميزاني كه قرار است به ما اختصاص داده شود با توجه به شرايط قراردادي و بازار با آنها وارد مذاكره شده است. اين شرايط بايد مبتني بر شرايط رقابتي بازار و به روز باشد و از آنجا كه معاملات ما معمولا درازمدت است طبيعتا قيمت گاز از قيمت پايه اي براي امروز كه متصل به قيمت نفت است برخوردار بوده و بعد فرمولي براي افزايش قيمت آن در آينده مد نظر قرار مي گيرد كه اين امر نيز به قيمت هاي نفت متصل شده و يا به قيمت هاي ال.ان.جي در بازارهاي مشخص و قيمت مايعات مانند ال پي جي و... مرتبط خواهد بود. اينها از جمله مواردي است كه در مذاكرات طرفين بايد مورد توافق قرار گرفته و مشخص شود كه ارتباط منطقي لازم چگونه بايد برقرار شود.
* تا اين مرحله توافق هايي براي صادرات ال. ان.جي به هند صورت گرفته است؟
- در حال حاضر بحث اصلي براي صادرات گاز به كشور هند موضوع قيمت و فرمول قيمت گاز است. گرچه در اين خصوص ديدگاهها به يكديگر نزديك شده اما هنوز توافقي صورت نگرفته است و موضوع به نشست آتي و سفر وزير نفت و انرژي هند به كشورمان محول شده است.
* برخي ارايه قيمت هاي غيرقابل قبول براي خريد گاز مايع ايران توسط هند را مانع اصلي توافق نهايي مي دانند، ارزيابي شما چيست؟
- نمي توان گفت قيمت ارايه شده پايين يا بالا است ،چرا كه از نظر پيشنهاد دهنده قيمت ارايه شده بالا مي باشد، اما از نظر ما اين قيمت پايين است. بايد نقطه تفاهمي ايجاد شود و معتقدم اين تفاهم دست يافتني است و مشكل آن چنان نيست كه قادر نباشيم تا به راه حل مناسب دست پيدا كنيم. اين مشكل قابل حل خواهد بود و اميدوار هستيم در سفري كه وزير نفت و انرژي هند به كشورمان خواهد داشت بتوانيم در اين زمينه به نتايج مورد توافق و قابل قبولي دست پيدا كنيم.
* پارامتر رقابت براي دستيابي به بازارهاي صادرات ال.ان.جي با كشورهايي مانند قطر چه نقشي در انعقاد قرارداد بين ايران و هند ايفاء خواهد كرد، براي نيل به اين هدف پيشنهاد توسعه ميادين نفتي كشورمان به هند تا چه حد ضروري و منطقي مي نمايد؟
- معتقدم اين شيوه و فرمول انعقاد قرارداد نوعي «دوبله خواستن» توسط كشورمان است، چرا كه در عين اينكه چيزي را از دست نخواهيم داد بلكه اضافه نيز خواهيم گرفت. به عبارت ديگر از يك سو الزاماتي در زمينه فراهم كردن بازار ال . ان .جي براي كشورمان با توجه به اينكه اين بازار بسيار پيچيده و سخت است، وجود دارد و برخلاف بازار نفت كه از روال و سيستم خاص خود برخوردار است و حتي مي توان با نبود بازار آن را به شكل SPOT فروخت.
ورود به بازار ال.ان.جي بسيار سياسي، سخت و فني بوده و براي توفيق در آن بايد از فرمول هايي پيروي كرد. بر اين اساس تضمين بازار ال.ان.جي براي دوره ۲۵ الي ۳۰ ساله موفقيت مهمي براي دستيابي به بازار است. از سوي ديگر قرار است تا ميادين نفتي كشورمان را نيز توسعه دهيم و اين كار نيز در چارچوب برخي شرايط قراردادي به سرمايه گذاران و كساني كه از توان و مهارت لازم برخوردار هستند، واگذار خواهد شد. تفاوتي ندارد كه اين كار در چارچوب مناقصه يا مذاكره صورت گيرد بلكه هدف اصلي توسعه ميادين نفتي كشورمان است. حال اگر براي اين توسعه كسي حاضر شود تا اين كار را انجام داده در مقابل نيز تضمين بازاري را براي فروش ال.ان.جي فراهم كند، امري مطلوب است چرا كه در صورت دستيابي به توافق در اين زمينه دو چيز را به دست آورده ايم و تضمين بازار و اجراي پروژه هاي توسعه ميادين نفتي را به شكل توامان خواهيم داشت.
* آيا واگذاري ميادين نفتي مورد نظر در قبال صادرات ال.ان.جي به كشور هند پس از انجام مناقصه صورت مي گيرد؟
ممكن است ايراداتي مبني بر آنكه با انجام مذاكره به جاي مناقصه براي توسعه اين ميادين، شرايط را سنگين تر خواهيم كرد و برگزاري مناقصه ضروري است، به اين قرارداد گرفته شود، اما معتقديم در اين زمينه نيز توجه كافي مبذول شده و پروژه هاي مورد نظر پروژه هايي است كه براي توسعه آن مناقصه نيز برگزار شده و به همين دليل قيمت هاي اين پروژه هاي خاص را به دست آورده ايم و به موازات برگزاري مذاكره براي تمامي طرح هاي مذكور، مناقصه نيز برگزار شده است و اين دو كار به صورت موازي صورت مي گيرد تا در شرايطي كه به توافق نهايي نرسيديم، با مناقصه هاي برگزار شده كار توسعه ميادين نفتي جفير، آزادگان شمالي و يادآوران از جمله موارد پيشنهادي به كشور هند است، دنبال شود. اگر در مذاكرات آتي با طرف هندي قرارداد به تفاهم هاي شيرين تري دست يافته و ضمن آن بازارهاي هدف را نيز تامين كرديم بهتر است اين كار را انجام دهيم، اما اگر قرار باشد تا براي توسعه اين ميادين يا تضمين بازار ال.ان.جي شرايطي بر ما تحميل شود به هيچ وجه آن را قبول نمي كنيم. حتي در تفاهم صورت گرفته با كشور چين براي ميدان نفتي يادآوران نيز شرايط عمومي كه مورد تفاهم قرار گرفت نسبت به قراردادهايي كه تاكنون منعقد شده است شرايط مازادي بر ما تحميل نشد و حتي در برخي موارد اين قرارداد بهتر نيز منعقد شده است.
بنابراين بابت تضمين بازاري كه براي كشورمان فراهم مي شود امتياز ويژه و خاصي را روي ميادين نفتي مذكور نخواهيم داد به جز آنكه به طرف هندي شانس مذاكره براي رسيدن به قرارداد را مي دهيم. شبيه چنين كاري در توسعه ميدان نفتي آزادگان صورت گرفته و گرچه در آنجا بحث صادرات ال.ان.جي مطرح نبود اما در مقابل موفق به اخذ وام ارزان قيمت شديم و در ابتدا ۳ميليارد دلار و بعداً ورود ۴ميليارد دلار تسهيلات مالي ارزان و درازمدت را دريافت كرديم و در مقابل اين گونه تسهيلات به طرف ژاپني فرصت مذاكره براي دوره زماني معين را داديم و در نهايت اين مذاكرات منجر به انعقاد قرارداد توسعه ميدان نفتي آزادگان شد كه اكنون اين ميدان توسعه يافته و همچنين تسهيلات مالي كه كمكي به اجراي ساير پروژه ها بوده را دريافت كرديم. در قرارداد با هند نيز تضمين و تامين بازار را وجهه موضوع قرار مي دهيم، ضمن اينكه شرايط ويژه و خاصي را نيز قبول نمي كنيم و قرار نيست تا قرارداد توسعه ميداني كه منعقد خواهد شد گرانتر، بدتر يا سخت از آنچه باشد كه در مناقصه هاي قبلي شاهد بوده ايم.
* آيا واگذاري ميدان نفتي يادآوران به چين بخشي از مشكل انعقاد قرارداد با هند محسوب مي شود؟
-همه ميدان نفتي يادآوران به چين واگذار نشده و تنها بخشي از اين ميدان را به چيني ها واگذار كرده ايم و بقيه بخش هاي آن آماده است تا معاملات مشابهي در خصوص آن صورت گيرد و مي توانيم در ميدان يادآوران هندي ها را نيز دخيل كنيم.
* چه اولويت هايي براي استفاده از ال.ان.جي در كشورمان وجود دارد و رقابت با قطر در بازار ال. ان. جي را چگونه ارزيابي مي كنيد؟
- خوشبختانه تفاوت بزرگي كه بين كشورمان و قطر در زمينه ال.ان.جي وجود دارد آن است كه در كشورمان بازار بسيار مناسب داخلي براي مصرف گاز وجود دارد كه از نرخ رشد بسيار بالايي برخوردار است و تا به حال هر آنچه گاز توليد شده در داخل به مصرف رسيده است و باز هم قادر هستيم تا پيش بيني مصرف بيشتري را براي توليدات آتي كشورمان داشته باشم، و اين امكاني است كه در اختيار كشور قطر نيست و آنها ناچار هستند تا فقط به صادرات ال.ان.جي خود فكر كنند. همين امر سبب شده تا فرآيند ورود قطري ها به بازار ال .ان. جي سهل تر بوده و باعث ايجاد شرايط بسيار رقابتي در بازار شده اند تا بازار بيشتري را بگيرند. از سوي ديگر قطر برخلاف كشورمان با مسائلي همچون تحريم روبرو نبوده و بازار آمريكا را به عنوان يكي از بازارهاي بزرگ ال.ان.جي در اختيار دارد و با توسل به شركتهاي آمريكايي مانند اكسون موبيل و كانكو فيليپس كه در طرحهاي گاز مايع قطر درگير هستند به اين بازار دست يافته اند. اما اين موضوع نيز به نوبه خود هم خوب و هم بد مي باشد زيرا از آن جهت كه اين كشور بازار داخلي مصرف ال.ان.جي را ندارد مجبورند كه به صادرات فكر كنند.و از سوي ديگر عاملي منفي خواهد بود چرا كه وقتي خواستار ورود به بازار صادرات شوند چون اين امر تنها گزينه مورد نظر آنها مي باشد پس شانس امتيازدهي آنان نيز بالا خواهد بود. گرچه اين مسئله به لحاظ رقابتي بودن بازار ال.ان.جي كار ورود ما به اين بازار را سخت مي كند اما بازار طبيعت و ويژگيهاي خاص خود را دارد و اين گونه نيست تا هر كس بتواند آن را خراب كند، ولي به هر حال بايد بدانيم كه در حال ورود به يك بازار بسيار تنگ و رقابتي هستيم. از اين زاويه براي صادرات ال.ان.جي با قطر در رقابت هستيم اما در مصرف داخلي بازارهاي خوبي داريم و اكنون نيروگاه هاي كشورمان در حال پوشش كامل بوده و گازرساني به آنها با حجم بسيار بالا، از جمله ضرورت ها محسوب مي شود. همچنين مسائل محيط زيست و دستيابي به اهداف اقتصادي ناشي از جايگزيني گاز به جاي مايعات كه مقرون به صرفه تر مي باشد نيز مورد توجه قرار گرفته است.
اولويت بعدي استفاده از گاز در رابطه با تزريق آن به ميادين نفتي است چرا كه اين ميادين نيازمند تزريق گاز هستند پس بايد ظرفيت تزريق گاز به ميادين نفتي كشورمان را افزايش دهيم. اكنون روزانه نزديك به ۸۰ ميليون مترمكعب تزريق گاز را شاهد هستيم كه در اين زمينه رشد خوبي را نسبت به ۶ سال گذشته كه رقم اين تزريق حدود ۶۰ ميليون مترمكعب بوده، داشته ايم و افزايش ۳۰ درصدي را در اين مورد شاهد هستيم. اما هنوز ميزان تزريق مذكور خيلي كم است و ضرورت دارد تا رقم ۸۰ ميليون مترمكعب فعلي به ۱۸۰ ميليون مترمكعب افزايش پيدا كند. تحقق اين امر نيازمند تخصيص حجم بسيار بالاي گاز در اين خصوص است. اكنون نيز در پارس جنوبي سه فاز به طور اختصاصي براي تزريق گاز توسعه داده مي شود و فازهاي ۶ و ۷ و ۸ در اين خصوص و حتي در نظر است تا بخشي از فاز ۱۲ پارس جنوبي به اين امر اختصاص پيدا كند . اولويت دوم در زمينه گاز تزريق آن به چاه هاي نفتي است. اولويت سوم كشورمان در اين خصوص، وجود صنايع انرژي بر و پتروشيمي ها است كه اين صنايع در واقع به معناي عبور از خام فروشي است چرا كه پتروشيمي پرداختن به ارزش افزوده بوده و بالطبع از اولويت بالايي براي كشور برخوردار است و به همين دليل در حال تكميل و به بهره برداري رساندن ۶ طرح بزرگ پتروشيمي در عسلويه هستيم و اين امر موجب مي شود تا خوراك صنايع پتروشيمي هاي كشور گازي شده و در مقابل طرحهاي قديمي كه خوراك مايع داشته اند قرار گيرد.
با اين مسئله از نظر اقتصادي به طور بسيار چشمگيري قدرت رقابت ما در مقابل ساير رقباي بازار پتروشيمي افزايش مي يابد، چرا كه قيمت تمام شده ما بسيار پايين تر از قيمت كشورهايي خواهد بود كه از خوراك مايع براي صنايع پتروشيمي خود استفاده مي كنند. با انجام همه اين موارد و تحقق اولويت هاي مذكور آخرين اولويت مد نظر براي استفاده از صنايع ال.ان.جي كشور بحث صادرات است و با وجود به كارگيري ال.ان.جي در موارد مذكور باز هم قادر هستيم تا آنقدر گاز از ميدان پارس جنوبي توليد كنيم كه به موضوع صادرات نيز توجه شود. بايد در اين زمينه نيز فعال باشيم چرا كه ما مقام دوم گاز دنيا هستيم و عدم حضورمان در بازار امري نادر است. ورود به بازارهاي بين المللي ال.ان.جي براي كشورمان منفعت را به همراه دارد كه يكي از اين مزايا منافع اقتصادي، ناشي از صادرات گاز است. اما منفعت ديگر اين حضور افزايش ميزان اثرگذاري اقتصادي و حتي سياسي كشورمان در سطح دنيا است؛ چرا كه در هر جايي كه بتوانيم نقش ايفا كنيم به همان اندازه نيز مي توانيم جايگاه و پايگاه داشته و در تصميمات و ترتيبات بين المللي اثرگذار باشيم. اين مسئله مهمي است و امروز در زمينه نفت نيز كه مقام دوم توليد اوپك را به خود اختصاص داده ايم در يك سري از ترتيبات نقش داريم و در زمينه گاز نيز مي توانيم اين نقش و اثرگذاري آن را تقويت كنيم.
* با وجود اولويت هاي استفاده ال.ان.جي در كشورمان و چالش هاي پيش روي خط لوله انتقال گاز ايران به هند چه ضرورت هايي براي تحقق اين امر احساس مي شود؟
- چون گاز داريم نبايد چنين احساس كنيم كه راه اندازي و انتقال گاز به هند از طريق خط لوله، جاي اولويت هاي مصرف داخلي آن را مي گيرد. براساس برنامه ريزي هايي كه در توليد صورت گرفته احساس مي كنيم كه جايي براي ورود به بحث صادرات گاز به كشورهاي تركيه، ارمنستان، هند، پاكستان و يا كشورهاي اروپايي وجود دارد. از سوي ديگر براي انتقال گاز به هند از طريق خط لوله نه تنها هزينه هاي سياسي پرداخت نمي كنيم، بلكه در اين موضوع هزينه هاي سياسي نيز براي ما پرداخت مي شود. وقتي كشورمان به تامين كننده گاز دو كشور بزرگ منطقه يعني هند و پاكستان تبديل شود اين امر جايگاه سياسي ويژه اي را براي كشورمان به همراه دارد. بنابراين در احداث اين خط لوله ما نه تنها هزينه هاي اين گونه را پرداخت نمي كنيم، بلكه صاحب هزينه نيز مي شويم. پس به لحاظ سياسي نيز تحقق اين امر مثبت و كارآمد خواهد بود و هرچه ارتباطات و اتصالات خط لوله، جاده اي و راه آهن كشورمان با كشورهاي همسايه برقرار شود اين امر موجب مي شود تا دلهاي ما به هم نزديكتر شده و اين امر گونه اي از تضمين امنيت و نزديكي به همسايگان است، كه با سياست هميشگي جمهوري اسلامي ايران مبني بر تنش زدايي و نزديكي به كشورهاي همسايه همخواني دارد و اين موضوع نيز در خط همين سياست ها است. معتقدم احداث خط لوله گاز به پاكستان و هند منافع بسيار مهمي را براي ما به همراه خواهد داشت و اين كار به لحاظ سياسي از جهت ثبات امنيت نيز بسيار اثربخش خواهد بود.
اين از جمله مواردي است كه نشانگر نقش آفريني كشورمان در منطقه و جهان است و با بهره گيري از امكاني كه با وجود ذخاير گاز در كشورمان مهيا است براي يك هدف بزرگ اقتصادي و در نهايت اثرگذاري سياسي به ايفاي نقش مي پردازيم.
